Inleiding
Saxenda® (liraglutide) is een medicijn dat wordt gebruikt om gewichtsverlies te ondersteunen bij personen met overgewicht of obesitas. De vraag of dit middel specifiek ontworpen of bedoeld is voor vrouwen is van belang, gezien de verschillen in metabole en hormonale processen tussen mannen en vrouwen. Dit artikel analyseert wetenschappelijke literatuur om te bepalen of Saxenda geslachtsspecifiek werkt en of er verschillen zijn in effectiviteit, veiligheid en bijwerkingen tussen mannen en vrouwen.
Beschrijving
Doelgroep van Saxenda
Volgens de productinformatie is Saxenda bedoeld voor volwassenen met een BMI ≥ 30, of een BMI ≥ 27 in aanwezigheid van gewichtsgerelateerde comorbiditeiten zoals diabetes type 2 of hypertensie. Deze indicaties zijn niet geslachtsspecifiek en er is geen bewijs dat Saxenda alleen geschikt is voor vrouwen (19). Studies tonen aan dat zowel mannen als vrouwen baat kunnen hebben bij het gebruik van Saxenda (1).
Effectiviteit bij mannen en vrouwen
Een systematische review in Diabetes, Obesity and Metabolism toonde aan dat Saxenda vergelijkbare resultaten oplevert in gewichtsverlies voor zowel mannen als vrouwen, hoewel vrouwen gemiddeld een iets hogere relatieve gewichtsafname rapporteren. Dit verschil kan worden verklaard door verschillen in lichaamsvetdistributie en metabole respons (3, 6).
Bijwerkingen en geslachtsverschillen
De frequentie en ernst van bijwerkingen, zoals misselijkheid en diarree, zijn vergelijkbaar tussen mannen en vrouwen. Sommige studies rapporteren dat vrouwen iets vaker misselijkheid ervaren, mogelijk door hormonale verschillen die de tolerantie voor GLP-1-receptoragonisten beïnvloeden (29).
Onderzoek naar geslachtspecifieke responsen
Hoewel Saxenda in de meeste studies niet specifiek geslacht onderscheidt, wijzen subanalyses op lichte variaties in metabole reacties. Mannen lijken vaker te rapporteren dat ze minder honger hebben, terwijl vrouwen significant meer gewichtsverlies in vetmassa laten zien, vooral in het viscerale gebied (23, 44).
Beperkingen van de huidige literatuur
De meeste onderzoeken naar Saxenda zijn niet specifiek ontworpen om geslachtsverschillen te analyseren, waardoor conclusies over mogelijke geslachtspecifieke effecten beperkt zijn. Toekomstig onderzoek zou zich kunnen richten op het evalueren van hormonen en andere fysiologische factoren die mogelijk bijdragen aan verschillen in effectiviteit en veiligheid (20).
Tabel 1: Wetenschappelijke Tabel – Belangrijkste Bevindingen
| Studie (ref.) | Onderwerp | Effectiviteit | Frequentie | Bijwerkingen |
|---|---|---|---|---|
| 1 | Saxenda bij mannen en vrouwen | Gewichtsverlies bij beide geslachten | 12 weken | Misselijkheid, diarree |
| 3 | Real-life gebruik van Saxenda | Vergelijkbare resultaten voor mannen en vrouwen | Langdurig gebruik | Mild, voorbijgaand |
| 6 | Gewichtsverlies en geslacht | Licht hogere effectiviteit bij vrouwen | 1 jaar | Geen ernstige bijwerkingen |
| 23 | Vetverlies en geslacht | Meer visceraal vetverlies bij vrouwen | 24 weken | Misselijkheid licht verhoogd bij vrouwen |
| 44 | Viscerale vetverdeling | Significant vetverlies bij beide geslachten | 12 weken | Geen ernstige bijwerkingen |
Tabel 2: Take-home Messages voor Cliënten
| Onderwerp | Wat betekent dit? |
|---|---|
| Geschiktheid | Saxenda is geschikt voor mannen en vrouwen. |
| Effectiviteit | Beide geslachten kunnen vergelijkbare resultaten verwachten. |
| Bijwerkingen | Misselijkheid en diarree komen even vaak voor. |
| Individuele verschillen | Vrouwen kunnen meer vetmassa verliezen, mannen rapporteren minder honger. |
| Raadpleeg een arts | Voor persoonlijk advies op basis van uw situatie. |
Eenvoudige uitleg:
- Saxenda werkt bij mannen en vrouwen op dezelfde manier.
- De bijwerkingen zijn vergelijkbaar voor iedereen.
- Vrouwen kunnen iets meer vetverlies ervaren, terwijl mannen mogelijk minder eetlust voelen.
- Iedereen die overweegt Saxenda te gebruiken, moet dit met een arts bespreken.
- Het middel is effectief ongeacht het geslacht, zolang aan de criteria wordt voldaan.
Conclusie
Saxenda is niet specifiek bedoeld voor vrouwen, maar werkt effectief bij beide geslachten. Hoewel er lichte verschillen zijn in gewichtsverlies en vetverdeling tussen mannen en vrouwen, zijn deze niet significant genoeg om Saxenda als geslachtsspecifiek te beschouwen. Toekomstige studies zouden zich kunnen richten op geslachtspecifieke metabole reacties om de behandeling verder te personaliseren. Zowel mannen als vrouwen kunnen baat hebben bij Saxenda, mits de indicaties en medische begeleiding worden gevolgd.
Referenties
Voor de volledige lijst met referenties, zie: Referenties.
Wat kun je doen?
Het goede nieuws: je lichaam kan weer beter leren omgaan met insuline. Met de juiste aanpak — zoals gezondere voeding, meer beweging, minder stress en soms medicatie — kun je stap voor stap werken aan verbetering.
Bij BMI Clinic begeleiden we je hierbij persoonlijk en zorgvuldig. We combineren medische begeleiding met praktische leefstijlondersteuning en zetten, waar dat medisch passend is, moderne behandelopties in zoals de prikpen (bijvoorbeeld Ozempic, Wegovy of Mounjaro).
